F01 Landgoed Het Enzerinck, het vroegere koetshuis 2008 1
A23 Vorden Het Enzerinck
A23 Vorden Het Enzerinck
BOE Enzerinck achterzijde 2019
BOE Het Enzerinck koetshuis 1962
BOE boerderij Ensering door Alexander Ver Huell plm 1840
BOE Boerderij Ensering door Maurits Ver Huell plm 1820
BOE Het Enzerinck door JJ Zuidema Broos plm 1860

Almenseweg 58

Enzerinck
Beschrijving

Huidige boerderijnaam

ENZERINCK

Huidig adres

Almenseweg 58 [laatste wijkadres C 126]

Wijk

Veldwijk

Oudste vermelding

1378: tGoet tot Ensering (1)

Oude benamingen

 

Betekenis naam

Mogelijk van voornaam Ansheri < ans = Germaanse god + harja = heir/her (tweede deel van veel mannelijke namen) + -ink = behorende tot, zoon van (2)

Andere vermeldingen

1378: Den alingen (=gehele) erve ende goede geheiten Enserinck (1)

Verpondingskohier van Kreynck 1646

Ensering, erf

Leenaktenboeken Gelre/Zutphen

Nr. 147

Kadaster 1832

Sectie A nr. 419

Bouwjaar

Rond 1770 liet Rudolph Jan Staring een landheerkamer bouwen tegen de  boerderij, of wellicht werd de oude boerderij geheel afgebroken en vervangen door een nieuwe, met landheerkamer (zie onder (e))

Tussen 1836-1838 is de landheerkamer verbouwd tot stal en koetshuis; daarboven werd een tuinmanswoning gerealiseerd. Dit hield rechtstreeks verband met de bouw in 1838 van het buitengoed Het Enzerinck, op enkele tientallen meters ten noordwesten van boerderij en koetshuis (3)  

Verbouwing

1926: afbraak en vernieuwen boerderij bij huize ’t Enserink (4)

1951 en 1958: veranderen boerderij (4)

1987: veranderen boerderij in woning (4)

Type boerderij

Van boerderij met landheerkamer > boerderij annex koetshuis met stal en bovenwoning > woning (achterhuis nog aanwezig)

Monument

Rijksmonument als onderdeel van het complex Enzerink

Eigenaren

1378: Mechtelt, wed. Andries Kreyinx. Gerart Kreyngh hulder (=zaakwaarnemer) (1)

1381: zoon Johan Kreynck Andriessoon (1)

1388: broer Andries Kreynck (1)

1402: broer Rense Creyng (1)

1426: dochter Mechtelt, huysvrou Hermans van Mekeren Gijsbertss. (1)

1430: Jutte Yserens Alfertsdochter, huysfrou Jacob Schimmelpenninx (1)

1453: broer Alfert Yseren (1)

1466: sijn vrou Bely Schilwert/Schiltwart (1)

1506: zoon Aelt Yseren (1)

1513: dochter Walburg Yserens

1523: Walburg Yserens, huysfrou Jans van Vorthusen (1)

1569: dochter Bele van Voorthusen, huysfrou Everts van der Capellen (1)

1581: wed. Bele van der Capellen-van Voorthusen (1)

1600: dochter Sibille van der Capel, huysfrou Johans van Voorthusen (1)

1635: dochter Gerhardina van Voorthuysen, echtg. Reynt ter Bruggen (1)

1665: Willem Veer, bij erfenis van Gerhardina van Voorthuysen (1,a)

1690: Anna Maria Swaefken (kleindochter Gerhardina van Voorthuysen) x  Seino Ignatius du Smeth (1)

1702: Frederick Amptinck (1)

1707: Herman van Egum (1)

1729: dochters Henrietta Maria, Johanna, Margrita en Anna Gosina van Egum (1)

1732: Henrietta Maria van Egum x Wilhelmus van Doreslaer en Johanna van Egum x Martinus de Leeuw van Coolwijk (1)

1739: Martinus de Leeuw van Coolwijk is hulder voor Henrietta en Johanna van Egum (1)

1761: Johanna van Egum en nichtje Anna Elisabeth van Doreslaer, hulder Wolter Statius Schomaker (1)

1766: Rudolph Jan Staring, wedr. van Anna Elisabeth van Doreslaer (1)

1801: Anna Engelina Hasebroeck, wed. Rudolph Jan Staring (5)

1806: dochter Anna Aleida Staring, echtg. Everhard Alexander Ver Huell

1810: wedr. Everhard Alexander Verhuell (5)

1829: Lambertus Harmsen x Hermina Woutera Hesselink (5,b,c)

1835: Constantin Arnaud Ernest Adrien van Panhuys (6,c)

1859: Wilt Adriaan Wilbrenninck (6,c)

1875: Imilius Frederik Storm van ’s Gravesande (6,c)

1892: dochter Johanna Bertha Storm van ’s Gravesande (6)

1897: Derk Borgman, Hendrik Jan Borgman, Bernardus Johannes Helmenk (6)

1900: Wilhelm Julius Thate (6)

1916: Matthias Margarethus van Asch van Wijck (6)

1917: Jan Groenhuizen jr. (6)

1919: Henriëtte Constance Adèle Labouchère, echtg. Frank Karel van Lennep (6)

1935: kinderen Willem Frederik, Sylvia Augusta en Eric Norman van Lennep (6)

Bewoners

1382: Reijnolt Enserinck (7)

1470: Jan op Enzerinck (8)

1494: Tyman op Enserynck/Enserinck (9)

1563: Timan Enserinck x Marrike (10)

1568: Karsten Enserinck x Marrike (10,11)

1612: Wolter in ’t Medler/Enserinck x Heijle Wolters (10)

1628: zoon Lambert Wolters boer op Enserinck x Lisebeth Blockhuis (10)

1677: Derck Tonnissen Sweverinck x Harmken Henricks (10)

Ca. 1687: Go(o)sen Joosten, zoon van Joost op Havelinck (Heuvelink), later Enserinck 1x Teunisken/Tonnisken Hendrix(en), 2x Mechteld Lammersen op Langenberg

1720: zoon Lambert Gosens op Enserinck (d) x Anneken Jansen Veldmaat

1728: wed. Anneken Veldmaat 2x Henderik Harmsen Brinkerhof op Enserinck

1755: zoon Harmen Enserink 1x Maria Voskamp

1764: wedr. Harmen Enserink 2x Geertjen Engberts Besselink (e)

1772: Berend Lieferink op Enserink x Kunneken Vrielink + ouders Vrielink

1792: Harmen Klein Wesselink x Elsken Leunk (12,f)

1848: Gradus Kettelerij + zusters Derkjen en Jenneken in de tuinmanswoning boven stal en koetshuis

1851: wedr. Harmen Klein Wesselink

1855: dochter Jenneken Klein Wesselink

1860: Jannes Schoolderman, koetsier van Wilbrenninck, in hetzelfde jaar opgevolgd door koetsier Gerrit Capel x Garritjen Hietbrink

1870: Marten Eggink, koetsier x Hendrika Harmina Kornegoor worden bewoners van koetshuis èn boerderij

1887: Garret Jan Hartelman x Jantjen Staring

1902: neefje Reint Volkers x Gerritjen Slagman

1911: Willem Jansen x Grada Esselina Norde

1924: Derk Wassink x Berendina Schlüter

1928: Hendrik Garrit Breuker x Tonia Berendina Nijland

 

Landheerkamer:

< 1813: wed. Florentina Helena Ruttinck-Auffmorth alias Oppenoorth;

wedr. Daniel Hendrik Reneman

1813-1820: Isaak Costerus van Daverveld x Barbera Julie Schultz

1821-1830: Fred(e)rik Anton Jöhr x Elberta Elisabeth Catharina Hugenholtz

1834-1837: Lambert Gerhardus van der Schoot x Gerharda Hagens + (schoon)zuster Alida van der Schoot

Bijzonderheden omgeving boerderij

 

Bronnen

(1) J.J.S. Sloet en J.S. van Veen, 1917. Register op de Leenaktenboeken van het Vorstendom Gelre en Graafschap Zutphen. Het kwartier van Zutphen, nr. 147

(2) B.J. Hekket, 1975. Oost Nederlandse Familienamen en J. van der Schaar, 1964. Woordenboek van voornamen

(3) A.C.J. Viersen, pers.comm.

(4) ECAL: Archief Gemeentebestuur Vorden. Bouwvergunningen 1880-1939, toeg.nr. 1523, inv.nr. 25 en Bouwvergunningen 1940-2004, toeg.nr. 1529, inv.nrs. 247, 250, 252

(5) G. Dijkhuizen, Uitbreiding Kadastrale Atlas Vorden 1832

(6) GA: Digilegger (Kadaster)

(7) GA: Graven en hertogen van Gelre, graven van Zutphen. Bede en betaling 1382. Toeg.nr. 0001, inv.nr. 694 [Transcriptie Ben Wullink, zie www.vordensverleden.nl]

(8) Huisarchief Ruurlo 1367-20e eeuw. Kohier van pondschatting in de graafschap Zutphen 1470, inv.nr. 484 [Transcriptie E.J.C. Kamerling]

(9) GA: Graven en hertogen van Gelre, graven van Zutphen. Rekening eerste “Meurse” pondschatting 1494; Rekening eerste pondschatting tbv beleg Huis Baer 1495; Rekening tweede pondschatting tbv Huis Baer 1495; Rekening tweede “Meurse” pondschatting 1496. Toeg.nr. 0001, inv.nr. 1022

(10) RAZ: ORA Scholtambt Zutphen. Protokol van opdrachten, vestenissen en andere volontaire akten. Toeg.nr. 0338, inv.nrs. 218, 225, 227, 234 [Transcr. BW]

(11) RAZ: ORA Scholtambt Zutphen. Gerichtssignaten. Toeg.nr. 0338, inv.nr. 61 [Transcr. BW]

(12) RAZ: ORA Scholtambt Zutphen. Regesten collectie particuliere charters Zutphen 1297-1809. Toeg.nr. 191[Transcr. BW]

(12) GA: Archief Familie Ver Huell. Toeg.nr. 0490

(13) GA: Beeldbank uit: Topografisch historische Atlas Gelderland. Toeg.nr. 1551, inv.nrs. 2458, 2459, 2471

Bijzondere documenten

Pachtboekje 1799-1806 (12)

Opgesteld door

JBT met dank aan AV

Laatst bijgewerkt

04-03-2019

Overige bijzonderheden

(a) A.C.J. Viersen, pers.comm.: Mogelijk heeft Veer/Vehr het goed verkregen op grond van een testamentair fideï-commis, met de voorwaarde dat het na zijn dood naar Anna Maria Swaefken zou gaan

(b) Het echtpaar Harmsen-Hesselink is van 1829-1835 ook eigenaar van de nabijgelegen boerderijen Klein Wesselink en Hietveld

(c) Delpher: Veilingen in: Arnhemsche Courant 22 september 1835; Algemeen Handelsblad 3 oktober 1859; Het nieuws van de dag 14 mei 1875; Algemeen Handelsblad 27 november 1897

(d) Het begraafboek van Vorden meldt op 5.10.1727: Lambert Enserinck met sien eigen roer hem zelven doot geschoten

(e) A.C.J. Viersen, pers.comm.: Harmen Enserinck en Geertjen Besselink verhuisden tussen 1769 en 1772 naar erve Bouhuis in Harfsen, waarschijnlijk omdat toen de boerderij ingrijpend verbouwd werd (zie ook onder Bouwjaar)

(f) Harmen Klein Wesselink is een zoon van Jan Klein Wesselink van het gelijknamige naastgelegen erve en  Elsken Leunk is de dochter van Janna Hondegoor, de derde echtgenote van Jan Klein Wesselink

Foto's

Nrs. 1,2 coll. Carlo Bosch; nr.3 coll. Rossel; nr. 5 coll. Viersen; nrs. 6 en 7 tekeningen Quirijn Maurits Rudolph Ver Huell (1807-1820) en zoon Alexander Ver Huell; nr. 8 tekening J.J. Zuidema Broos (1861) (13)